Grypa – w jaki sposób się zarażamy oraz co jest tego przyczyną?

Wirus grypy przenosi się drogą kropelkową w powietrzu i na skórze lub w pokarmach chorych zwierząt. Najczęściej chorują dzieci w wieku szkolnym. Aby unikać zachorowania, należy szczepić się, zmniejszyć czas przebywania w miejscach użytku publicznego oraz dbać o higienę.

Droga zarażenia

Grypa ? jak się zarażamy? Wirus grypy bardzo łatwo rozprzestrzenia się, powodując tym samym duże zagrożenie zachorowania. Można zarazić się zarówno od chorego, jak i osoby, u której nie widać objawów grypy, takich jak kaszel czy gorączka. Szczególnie łatwo zarazić się wirusem  w miejscach publicznych, gdzie kontakt z osobami potencjalnie chorymi jest częsty i bliski, a grypa unosi się w powietrzu w postaci drobnych kropelek. Najczęściej zarażamy się w szkole, centrum handlowym czy komunikacji miejskiej. Istnieje jednak wiele sposobów zakażenia.

  1. Częstą przyczyną zarażenia jest wdychanie wydzieliny z dróg oddechowych osoby zarażonej. Wirus rozprzestrzenia się w postaci minimalnych kropelek zawieszonych w powietrzu. Kiedy przebywa się w bliskiej odległości od chorego, istnieje znaczne prawdopodobieństwo zarażenia.
  2. Zarazić się można również w wyniku kontaktu cielesnego z chorym. Bakterie osiadają na rękach, a ze skóry wirus przedostaje się do układu oddechowego poprzez dotykanie twarzy.
  3. Ptasią grypą można zarazić się, zjadając niedogotowane mięso drobiowe lub surowe jajka chorych ptaków.
  4. Zarażenie może powstać również w skutek kontaktu z chorymi lub martwymi zwierzętami uprzednio chorymi na grypę.

Kiedy wirus dostanie się do układu oddechowego, zaraża komórki jamy nosowo-gardłowej. W kolejnym etapie powiela się w komórkach rzęskowych układu oddechowego (odpowiedzialnych za zbieranie kurzu i innych drobinek ze środowiska), tym samym uszkadzając je. Błona śluzowa zostaje obnażona i wystawiona na działanie bakterii oraz powikłań po grypie.

Potrzeba średnio 2 dni od zakażenia. aby wystąpiły objawy wirusa grypy. Dzieci poniżej 10. roku życia są źródłem zakażenia nawet 10 dni po chorobie. Dorośli ludzie natomiast stanowią zagrożenie chorobą do 5 dni po infekcji. Dzieci w wieku szkolnym również znacznie częściej chorują na grypę. Jest to związane ze słabszym i nieprzygotowanym na tą chorobę układem immunologicznym.

Jak uniknąć zarażenia?

Najskuteczniejszym rozwiązaniem w walce z grypą są szczepienia. Nie wszystkie rodzaje tej choroby mają swoje szczepionki (ptasia grypa, świńska grypa), jednak w przypadku grypy sezonowej szczepionka ma 50%-60% skuteczność (https://www.cdc.gov/flu/about/qa/vaccineeffect.htm). Zaszczepiony organizm jest odporny na trzy typy wirusa (A,B,C), a zwiększona odporność występuje już po 7 dniach od momentu zaszczepienia. Szczepienia pełnią niezmiernie ważną rolę u osób powyżej 65. roku życia,  cukrzyków i astmatyków, bowiem u tych osób ryzyko powikłania pogrypowego jest największe.  Najlepszym okresem na szczepienie jest czas pomiędzy wrześniem a grudniem, kiedy ciało przygotowuje się na szczytowy moment zachorowalności na grypę.

Podczas częstych zachorowań na grypę należy unikać dużych grup ludzi. W praktyce znaczy to wystrzeganie się supermarketów w godzinach szczytowych lub unikanie miejsc rozrywki, jak koncerty czy kino. Wiele zakażeń przechodzi drogą kropelkową w komunikacji miejskiej, warto ograniczyć korzystanie z niej w czasie epidemii.

Jeśli wiadomo o grypie znajomego, należy ograniczyć z nim kontakt do rozmowy telefonicznej bądź internetowej. Jeśli natomiast bezpośredni kontakt jest niezbędny, warto skorzystać z maseczki lub podarować taką choremu.

Niezmiernie istotnym elementem profilaktyki jest mycie rąk po każdym kontakcie z obcym ciałem. Niezależnie od tego, czy dotykamy skóry, czy ubrania chorego (na przedmiotach wirus utrzymuje swoje właściwości chorobowe przez 4 godziny).

Konsultacja merytoryczna Dr hab. n.med. Anna Piekarska – Kierownik Kliniki Chorób Zakaźnych i Hepatologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi